Odstąpienie od umowy kupna samochodu – jak to zrobić?

Odstąpienie od umowy kupna sprzedaży
opublikowano: 02 lutego 2022 autor: redakcja

Zakup używanego samochodu to ważna decyzja, która wiąże się z kilkoma formalnościami, takimi jak zawarcie umowy kupna-sprzedaży. Zdarza się jednak, że wymarzone auto, które staje się naszą własnością, posiada wady, o których nie mieliśmy pojęcia przed zakupem. Sprawdź, co zrobić w takiej sytuacji oraz jak odzyskać swoje pieniądze.

Decydując się na zakup auta z drugiej ręki, powinniśmy jeszcze przed zawarciem umowy dokładnie sprawdzić jego stan, aby uchronić się przed ewentualnymi, późniejszymi problemami. Nie każdy sprzedawca jest jednak uczciwy, a niektóre pojazdy posiadają ukryte wady, które – jako nowi właściciele – widzimy dopiero po finalizacji transakcji. 

W takiej sytuacji stajemy się niekoniecznie szczęśliwymi posiadaczami pojazdu, którego stan techniczny lub prawny odbiega od tego zadeklarowanego przez sprzedawcę przed zakupem. Na szczęście w takim przypadku prawo staje po naszej stronie, w związku z czym możemy na jego mocy ubiegać się o unieważnienie umowy i zwrot kosztów. Podpowiadamy, kiedy jest to możliwe oraz jak skutecznie odzyskać swoje pieniądze.

Kiedy można odstąpić od umowy kupna samochodu?

Podczas sporządzania umowy kupna-sprzedaży samochodu używanego, strony najczęściej zawierają w dokumencie zapis potwierdzający, że stan techniczny pojazdu jest znany kupującemu, a sprzedawca poinformował nowego właściciela o wszelkich wadach auta. Jeśli po finalizacji transakcji nabywca zorientuje się, że został wprowadzony w błąd, a samochód ma istotne usterki, lub jego stan techniczny czy prawny jest niezgodny z tym zadeklarowanym przed poprzedniego właściciela w umowie, może unieważnić zakup i odzyskać utracone pieniądze. Taką możliwość gwarantuje rękojmia, nawet jeśli nie jest opisana w umowie. 

Jak czytamy w 1 paragrafie art. 560 Kodeksu Cywilnego:

Jeżeli rzecz sprzedana ma wady, kupujący może od umowy odstąpić albo żądać obniżenia ceny. Jednakże kupujący nie może od umowy odstąpić, jeżeli sprzedawca niezwłocznie wymieni rzecz wadliwą na rzecz wolną od wad albo niezwłocznie wady usunie. Ograniczenie to nie ma zastosowania, jeżeli rzecz była już wymieniona przez sprzedawcę lub naprawiana, chyba że wady są nieistotne.

Rękojmia chroni kupującego zarówno w przypadku kupna pojazdu z komisu, jak i  od handlarza czy osoby prywatnej. Aby anulowanie transakcji było możliwe, nabywca musi jednak odpowiednio udokumentować odkryte wady i potwierdzić niezgodność. Nie każda wada jest bowiem na tyle istotna, by stanowić prawną podstawę do zwrotu pieniędzy. Kiedy będzie to możliwe i jakie wady wyróżniamy?

Czym są wady prawne?

Jeżeli będący przedmiotem sprzedaży pojazd stanowi własność innych osób lub w inny sposób jest obciążony jej prawem, mówimy o wadzie prawnej. Podobnie, gdy korzystanie i rozporządzanie takim samochodem jest ograniczone, a ograniczenie to wynika z orzeczenia stosownego organu. Innymi słowy – jako właściciele zakupionego auta powinniśmy mieć pełne prawo do dysponowania i korzystanie z pojazdu. Jeżeli tak nie jest, mamy do czynienia z wadą prawną. Oto przykłady:

  • Zakup auta od jednego ze współwłaścicieli
  • Kupno samochodu kradzionego (zobacz: Jak sprawdzić czy auto nie jest kradzione?)
  • Zakup pojazdu, który został zajęty przez komornika lub jest zabezpieczony w związku z postępowaniem sądowym
  • Kupno auta od osoby, która nie była jego właścicielem i nie miała prawa go sprzedać

Czym są wady fizyczne?

Za wadę fizyczną sprzedanego pojazdu uznaje się jego niezgodność z podpisaną umową. Innymi słowy, jeżeli samochód, który był obiektem sprzedaży, nie jest zgodny z tym, jak został opisany we wspomnianym dokumencie, możemy powiedzieć, że posiada fizyczną wadę. Zgodnie z ustawą, która precyzuje to pojęcie, o wadzie fizycznej mówić można szczególnie w sytuacjach, w których:

  • Sprzedawany pojazd nie posiada właściwości, którą posiadać powinien w związku ze swoim przeznaczeniem lub z celem określonym w umowie
  • Samochód będący przedmiotem umowy nie ma cech, które zgodnie z zapewnieniami sprzedającego mieć powinien i które były zadeklarowana przed podpisaniem umowy
  • Auto nie może być wykorzystane do celów, do jakich chciał wykorzystywać je kupujący, informujący o tym uprzednio sprzedającego, który przed podpisaniem umowy nie zgłosił zastrzeżeń co do wspomnianego przeznaczenia.

Jeśli chodzi o wady fizyczne pojazdów z drugiej ręki, przy ich weryfikacji na pewno nie można jednak zapomnieć o istotnych czynnikach związanych z eksploatacją auta, takich jak zużycie techniczne, czy przebieg.

Do przykładów wad fizycznych można zaliczyć:

  • Niezgodne z początkową deklaracją sprzedającego informacje na temat przebiegu, stanu technicznego, czy historii pojazdu
  • Niezgodna ze sztuką naprawa auta po wypadku
  • Stwierdzenie, że pojazd jest popowodziowy lub uległ wypadkowi
  • Problemy techniczne takie jak awaria silnika, skrzyni biegów, czy innych podzespołów
  • Brak części wyposażenia pojazdu lub jego niepełna dokumentacja

Ważne jednak, by niezgodności były odpowiednio udokumentowana – jeśli bowiem kupujący w chwili transakcji wiedział o istniejących wadach pojazdu, sprzedawca nie ponosi za nie odpowiedzialności (zobacz: Jak sprawdzić stan techniczny samochodu przed zakupem?).

Jak odstąpić od umowy kupna samochodu?

Jeśli po zakupie auta zorientujemy się, że posiada ono którąś ze wspomnianych wad, pierwszym krokiem powinno być złożenie oświadczenia o chęci odstąpienia od zawartej umowy kupna-sprzedaży. Takie oświadczenie należy przedstawić sprzedającemu. Ważne, aby z dokumentu jasno wynikało, że naszym celem jest rozwiązanie umowy.

W odstąpieniu powinna znaleźć się także informacja o wykrytej wadzie oraz wskazanie, że jest ona wadą istotną. Jeżeli umowa kupna-sprzedaży była zawarta w formie pisemnej, również taką formę powinno przyjąć oświadczenie o odstąpieniu od niej. Ważne jest również to, że na mocy takiego dokumentu nabywca samochodu musi zwrócić pojazd sprzedawcy.

Dokument można przekazać sprzedawcy osobiście lub listownie, zachowując potwierdzenie. Nieuczciwa strona transakcji jest zobowiązana zwrócić nam nie tylko koszt samego zakupu, ale również pieniądze wydane na ubezpieczenie OC, rejestracją pojazdu i jego ewentualny transport.

Rozwiązanie umowy kupna samochodu – wzór

………………………………        

(miejscowość i data)

Dane nabywcy: ……………………………………………….

Dane sprzedawcy: …………………………………………….

OŚWIADCZENIE O ODSTĄPIENIU OD UMOWY SPRZEDAŻY

Oświadczam, iż na podstawie zawartego w Kodeksie Cywilnym art. 560 § 1 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. odstępuję od umowy sprzedaży pojazdu:

………………………….. (model, marka i nr VIN samochodu).

Tym samym wzywam Pana/Panią do zapłaty należności finansowej w kwocie ……………….. PLN (słownie: ………………………………. PLN) wraz z odsetkami ustawowymi za ewentualne opóźnienie od dnia wymagalności do dnia zapłaty, tytułem zwrotu ceny zakupu wspomnianego pojazdu.

Zwrotu należności proszę dokonać w terminie nie przekraczającym ……………… dni od daty odbioru niniejszego pisma, na rachunek bankowy …………………………………………………………………………………………………… (nazwa banku i nr rachunku).

Powodem odstąpienia jest fakt, iż stanowiący przedmiot transakcji pojazd posiada istotną wadę w postaci ……………………………., o której sprzedawca nie poinformował kupującego podczas podpisywania umowy kupna-sprzedaży.

Tym samym informuję, że nie korzystam z prawa zatrzymania pojazdu. Wnoszę również o wskazanie terminu i okoliczności, w których możliwe będzie dostarczenie Panu/Pani pojazdu, na Pański koszt, zgodnie z art. 5612 Kodeksu Cywilnego. Niniejsze pismo proszę uznać za ostateczną próbę innego pozasądowego sposobu rozwiązania sporu w rozumieniu art. 187 § 1 pkt. 3 Kodeksu Postępowania Cywilnego.

…………………………………..

(czytelny podpis)

Ile czasu jest na odstąpienie od umowy kupna pojazdu?

Aby rozwiązać umowę kupna-sprzedaży, musimy stwierdzić istnienie wady fizycznej lub prawnej przed upływem 2 lat od momentu wydania rzeczy. W przypadku aut używanych, termin ten może zostać skrócony do roku, ale wtedy w umowie musi zostać zawarty odpowiedni zapis.

Ważne jednak, by zgłosić chęć odstąpienia od umowy jak najszybciej, ponieważ po upływie dłuższego czasu trudniej będzie wykazać, że wada pojazdu nie powstała w trakcie użytkowania już po zakupie.

Podsumowanie

  • Odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży samochodu jest możliwe, jeżeli po dokonaniu transakcji nabywca zorientuje się, że pojazd posiada ukryte wady prawne lub fizyczne, o których sprzedawca nie poinformował nowego właściciela.
  • Wada prawna występuje w sytuacji, gdy będący przedmiotem umowy samochód nie jest własnością sprzedającego lub jest obciążony inną wadą prawną (na przykład kradzież, czy zajęcie komornicze).
  • Wada fizyczna to natomiast niezgodność przedmiotu umowy z jego stanem faktycznym. Mamy z nią do czynienia na przykład wtedy, gdy stan techniczny pojazdu jest inny niż deklarowany przez sprzedającego podczas zawierania transakcji.
  • Aby odzyskać pieniądze, kupujący musi dostarczyć sprzedawcy samodzielnie sporządzone oświadczenie o chęci odstąpienia od umowy.
  • Okres rękojmi wynosi 2 lata, jednak w przypadku aut używanych może zostać skrócony do roku, na podstawie zapisu w umowie.

FAQ - najczęściej zadawane pytania o odstąpienie od umowy kupna pojazdu

  1. Ile kosztuje odstąpienie od umowa kupna auta?

    Odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży samochodu nie wymaga od kupującego ponoszenia dodatkowych kosztów. Sprzedający musi pokryć natomiast wszelkie wydatki związane z nieuczciwą transakcją oraz jej unieważnieniem.

  2. Czy odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży auta wymaga udokumentowania wad?

    Tak, aby unieważnić taką umowę konieczne będzie przedstawienie konkretnej wady, na przykład potwierdzone przez rzeczoznawcę. Co więcej, nabywca musi wskazać, że o takich wadach nie został poinformowany, choćby wskazując na treść ogłoszenia dotyczącego sprzedaży pojazdu lub na zapis w umowie.

  3. Czy każda wada odkryta w pojeździe, która nie została wskazana nabywcy przez sprzedawcę, jest podstawą do unieważnienia umowy?

    Nie, odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży może mieć miejsce tylko jeśli pojazd posiada ukrytą wadę prawną lub fizyczną, uznawaną za istotną.

  4. Czy sprzedawca może odmówić zwrotu pieniędzy?

    Nie, po otrzymaniu stosownego pisma, sprzedający jest prawnie zobowiązany do zwrotu kosztów związanych z zakupem auta.

  5. Czy sprzedawca ma obowiązek poinformować kupującego o wszystkich wadach pojazdu?

    Tak. Dotyczy to zarówno wad fizycznych jak i prawnych samochodu. Wprowadzenie kupującego w błąd jest jednoznaczne z możliwością unieważnienia transakcji.

  6. Czy unieważniona może zostać tylko umowa, w której znajduje się zapis o braku wad ukrytych?

    Nie, nawet jeśli takiego zapisu nie ma w umowie, sprzedawca jest obciążony rękojmią.